Deze tekening maakte ik voor de verjaardag van mijn beste vriend. De tekst hieronder is dezelfde die hij gekregen heeft:
Intro
Wat geef je aan
iemand die het al allemaal heeft?
Kan je nog iets bijzonders
bedenken. Iets dat nog niemand eerder gedaan heeft en waarvan je
hoopt dat het iets bijzonders betekent.
Vriendschap is vaak
iets vreemd en brengt mensen samen waarvan je het op het eerste zicht
niet zou denken. Hoe verzoen je een anticlericale heiden en een
overtuigd christen?
Eigenlijk is het niet zo moeilijk want in
essentie denken ze gelijk.
Een meditatieruimte moet opgevuld
worden. Bijvoorbeeld door een meditatieve tekening of afbeelding die
uitnodigt tot meditatie.
Bij deze... . De grootste uitdaging was
niet om symbolen te vinden maar om symbolen te vinden die ons beiden
aan zouden spreken.
Uiteindelijk kwam ik uit bij symbolen uit
verschillende overtuigingen en religies. Met een voorkeur voor
symbolen die op meerdere manieren verklaard kunnen worden. De nadruk
bleef wel bij westerse waarden.
Waarom die specifieke symbolen.
Geen idee, misschien was het de mede van inspiratie die de alvader
mij aanreikte.
Ik ga hieronder mijn initiele gedachten
weergeven, maar dat sluit niet uit dat er nog andere interpretaties
mogelijk zijn, integendeel, het is de veelheid aan verschillende
mogelijke inspiraties die het een meditatieve tekening
maakt.
Meditatie
Vanuit de onvruchtbare barre rots
groeit een levensboom. De boom draagt slechts weinig bladeren, is
hij aan het afsterven of is het zaad pas ontkiemt? De levensboom is
een universeel gegeven in zeer veel tradities wereldwijd. Een
symbool dat we ook terugvinden in onze stambomen. Wij als stam van
de boom staan tussen het verleden van ons geslacht en de toekomst
ervan. Tussen aarde en hemel. Dit laatste gegeven is belangrijk in
het licht van hetgeen nog gaat volgen.
Deze levensboom heeft 3 wortels, 3
een heilig nummer, de heilige drievuldigheid, heden verleden en
toekomst, de perfectie. In veel culturen heeft de godheid 3
aspecten, de vader, de zoon en de geest, Shiva de schepper de
aanschouwer en de vernietiger, geboorte, leven en dood, drie nornen,
drie gratiën.
Eén van de wortels ankert zich in
een boek. Boeken zijn symbolen van wijsheid, kennis en waarheid.
Verschillende godsdiensten hebben één of meerdere heilige boeken,
zelfs het neoheidendom. De macht van het neergeschreven woord is
onmiskenbaar en is bron van vreugde maar ook van veel elende, in
verleden heden en toekomst (link met de 3 wortels)
De wortel gaat ook door een ring,
symbool van eeuwigheid en trouw. Is het toeval dat de ring op het
boek ligt. Moeten we niet alleen trouw zijn aan de waarheid en er
steeds voor in de bres springen, of symboliseert de ring de
eeuwigheid en onveranderlijkheid van de waarheid neergeschreven in
verschillende boeken? De ring kan ook beschouwd worden als een deel
van 1 book. Als we hiervan uitgaan betekend dit dat de ene waarheid
op verschillende manieren kan worden vertolkt, verteld en beleefd.
De waarheid kan met andere woorden op verschillende manieren
geinterpreteerd worden.
Nog een woordje over de ring. Sommige
wetenschappers verkondigen recent de visue dat het universum geen
bolvorm heeft,of zelfs een afgeplatte schijf is. Ze gaan eerder voor
een ringvormig of donutshaped universum
In het boek afgebeeld zien we een
vis en een wiel met acht spaken. Dit is enerzijds een verwijzing
naar 2 wijdverbreide religies/levensfilosofiën: Het christendom en
het Boedhisme. Maar daarnaast hebben beide symbolen ook in andere
levensovertuigingen een plaats.
Het wiel symboliseerd het
boedhistische achtvoudige pad, maar bijvoorbeeld ook de Oergermaanse
Rad rune, als symbool van een reis, spiritueel of fysiek.
Net
als de ring is het wiel ook symbool van eeuwigheid maar daarnaast is
het ook een zonnesymbool, het symbool van licht en inspiratie. In
die zin versterkt het wiel de nabijgelegen ring.
Dan de vis. De christelijke link
is duidelijk, maar wat veel minder mensen weten is dat in de
bronstijd de vis een begeleider van de zon was. De vis begeleid het
de zon/het zonneschip op zijn reis in de nacht. De vis verstekt het
wiel, als zon in een eeuwige cyclus van wedergeboorte.
Ook
goed om weten is dat de mysterieuze vis of een sprekende vis of ...
vis zeer vaak een hoofdrol speelt in verschillende volksverhalen
wereldwijd. En dat zowel in de verhalen van indianen aboriginals,
oergermanen of middeleeuwse sprookjes. In die zin is de vis een link
tussen de landbewoners en de donkere diepten van de zee. (een
tegenstelling met het licht van de zon die door de vis begeleid
wordt.
Tenslotte is de vis een slijmerig slipperig wezen. In
de vorm van een zalm probeerde Loki letterlijk aan zijn straf te
ontglibberen. En hoe vaak laten we de waarheid (ring/boek) uit onze
handen glippen?
Naast de boom en ermee verweven
zien we een bijzondere combinatie van 2 symbolen. Ik zal het de
kruishamer noemen. Een combinatie van het kruis en de Thorshamer.
Qua vorm doet hij denken aan de wolfshamer die in Scandinavie is
gevonden. Het herinnert ons er ook aan dat zelfs na hun officiele
bekering, veel zeelieden nog steeds thor aanriepen op hun lange
zeereizen.
In het midden van de hamer zijn 3
wolfsklauwen afgebeeld. In veel culturen is de wolg een heilig en/of
machtig totemdier. De link naar asatru is hier erg duidelijk. Oding
heeft 2 wolven als “huisdier” en zal zijn einde vinden in de
klauwen van een derde wolf. Vandaar de 3 klauwen, maar het getal
drie is eveneens een nieuwe referentie naar de drievuldigheid .
De
wolf is echter in de iets recentere westerse geschiedenis een zee
duaal dier. Zowel geliefd als gevreesd, zowel tam als wild, zowel
woest als liefdevol. In de middeleeuwen kreeg de wolf een zeer
negatieve annotatie, onder andere doordat de kerk zich expliciet wou
afzetten van de heidense (bij)geloven.
We moeten ook weten dat in
de heidense tijden de wolf als een gelijke van de mens werd gezien.
Terug naar het hamerkruis. Samen
vormen deze symbolen een ankervorm. En dit is een belangrijk iets.
Het anker is een middeleeuws teken van hoop. Het christendom is er
nooit in geslaagd de heidense traditie volledig uit te roeien.
Overal, zowel in Europa als in andere werelddelen (vooral in Zuid-
en Midden-Aamerica is dit erg frappant) werden oudere geloven
geincorporeerd.
En elke heiden moet erkennen dat de christelijke
waarden een zeer belangrijk onderdeel uitmaken van de hedendaagse
cultuur en zelfs het heidense wereldbeeld.
Dit betekenT dan ook
dat de combinatie van het oude en het nieuwe of het oude en
vernieuwde een machtige factor van hoop kunnen zijn voor onze
Westerse beschaving/wereld
Deze wereld wordt voorgesteld door
de midgaardslang in het midden van de tekening.
De slang omgeeft
een regio waarin de lucht en de rots samen smelten en waarin de
kruishamer sterk aanwezig is.
De slang is opniew een erg
krachtig symbool in vele culturen. De slang uit het paradijs vond
een mooie partner in de boze midgaardslang en samen verwerden ze tot
de duivel.
Maar het mooie is weer de duale betekenis van de
slang. Het is in ander culturen (vooral dan oude religies in het
Midden-Oosten een symbool voor vruchtbaarheid . Dit is eigenlijk een
prachtig dualisme met een extreme tegenstelling. Een dualisme dat we
ook terugvinden in figuren als Loki en Hella. De traditionele
christelijke wereldvisie heeft het wat moeilijk met dergelijke
symbolen omdat zij het moeilijk heeft om de wit/zwart tegenstelling
tussen goed en kwaad te overstijgen.
Midden in de wereld die afgelijnd
word door de slang zien we een mensachtig wezen. Enerzijds is het
een symbool voor de mens levend in de wereldruimte die de slang
afbakend, anderzijd is het ook de (aard)godin die de essentie
uitmaakt van deze eigenste wereld.
Deze dualiteit
symboliseert de band tussen de mens en de aarde, tussen ons en het
goddelijke. Mediteert deze figuur of zegent ze?
3 zwanen vliegen door de
wereldcirkel. Zwanen net als vissen waren in de bronstijd
begeleiders van de zon. We vinden hen terug over heef Europa. In de
Noord-europese mythologie kunnen mensen in zwanen veranderen. De
Walküren worden vaak afgebeeld als “swanmaidens” en in de
middeleeuwse litteratuur komen we zwaanridders tegen
(Lohengrim)
Vogels hebben ook steeds een sterk beeld van noodlot
opgeroepen. In het volksgeloof brengt een vlucht van 3 zwanen
ongeluk. Hier kan je twee richtingen uit, is de derde zwaan nu aan
het landen, of stijgt ze op, is het ongeluk voorbij of begint het
pas.
Zeer interessant is ook de moderne “mothman”
legende. De mothman wordt vaak omschreven als een man met een
vogelachtig uiterlijk die onheil aankondigd
We komen langzaam tot de top van
de afbeelding. Bovenaan zien we de vruchtbaarheidbrengende hemelgod.
Hij bevrucht de aarde/aardgodin (cf midden van de afbeelding) en
verzekerd zo de eeuwige levenscyclus. Hij is echter ook god van
oorlog en vernietiging. Opnieuw komt de dualiteit tussen goed en
kwaad in een extreme vorm naar boven.
De hemelgod vinden we in bijna
alle niet monotheistische religies, en ik durf zelf beweren dat de
christo -udeische traditie en voorstelling van god een weergave is
van een eerdere hemelgod.
Vooral in het oude testament is dat
duidelijk.
Jahweh is een oorlogsgod die zijn leger rond de muren
van Jericho leidt, maar hij brengt ook het manna in de woestein .
En
nu we er toch over nadenken, bevrucht de christelijke god niet een
aardse vrouw om de verlosser te brengen.
De voorstelling van
de hemelgod die ik hier gebruik is een voorstelling uit de
Noord-Europese Bronstijd.
Net boven de hemelgod zien we de
keltische Triscle, opnieuw een symbool voor eeuwigheid, inspiratie,
zon(licht) en het eeuwig draaiende wiel van de schepping.
Tenslotte zien we het zonnepaard
de zon door de hemel trekken. Symbool van hoop, dagelijke
hernieuwing en eeuwigheid.
Achter de zon, in de achtergrond zien
we zonnestralen of is het bliksem? Kondigen ze slecht weer aan, of
eerder vruchtbare regens?
Wat weet u nog meer?